سوره مبارکه بقره آیه 278 تا 281 به همراه ترجمه و تفسیر

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَذَرُوا مَا بَقِیَ مِنَ الرِّبَا إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ (278)

فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِنَ اللَّهِ وَرَسُولِهِ ۖ وَإِنْ تُبْتُمْ فَلَکُمْ رُءُوسُ أَمْوَالِکُمْ لَا تَظْلِمُونَ وَلَا تُظْلَمُونَ (279)

وَإِنْ کَانَ ذُو عُسْرَهٍ فَنَظِرَهٌ إِلَىٰ مَیْسَرَهٍ ۚ وَأَنْ تَصَدَّقُوا خَیْرٌ لَکُمْ ۖ إِنْ کُنْتُمْ تَعْلَمُونَ (280)

وَاتَّقُوا یَوْمًا تُرْجَعُونَ فِیهِ إِلَى اللَّهِ ۖ ثُمَّ تُوَفَّىٰ کُلُّ نَفْسٍ مَا کَسَبَتْ وَهُمْ لَا یُظْلَمُونَ (281)

ترجمه فارسی :

به نام خداوند بخشنده بخشایشگر

ای کسانی که ایمان آورده‌اید! از (مخالفت فرمان) خدا بپرهیزید، و آنچه از (مطالبات) ربا باقی مانده، رها کنید؛ اگر ایمان دارید! (278)

اگر (چنین) نمی‌کنید، بدانید خدا و رسولش، با شما پیکار خواهند کرد! و اگر توبه کنید، سرمایه‌های شما، از آنِ شماست [= اصل سرمایه، بدون سود]؛ نه ستم می‌کنید، و نه بر شما ستم وارد می‌شود (279)

و اگر (بدهکار،) قدرت پرداخت نداشته باشد، او را تا هنگام توانایی، مهلت دهید! (و در صورتی که براستی قدرت پرداخت را ندارد،) برای خدا به او ببخشید بهتر است؛ اگر (منافع این کار را) بدانید! (280)

و از روزی بپرهیزید (و بترسید) که در آن روز، شما را به سوی خدا بازمی‌گردانند؛ سپس به هر کس، آنچه انجام داده، به طور کامل باز پس داده می‌شود، و به آنها ستم نخواهد شد. (چون هر چه می‌بینند، نتایج اعمال خودشان است.) (281)

ترجمه انگلیسی :

In the name of Allah, most benevolent, ever-merciful

O believers, fear God and forego the interest that is owing, if you really believe (278)

If you do not, beware of war on the part of God and His Apostle. But if you repent, you shall keep your principal. Oppress none and no one will oppress you (279)

If a debtor is in want, give him time until his circumstances improve; but if you forego (the debt) as charity, that will be to your good, if you really understand (280)

Have fear of the day when you go back to God. Then each will be paid back in full his reward, and no one will be wronged (281)

ترجمه ترکی استانبولی :

Rahman ve rahim Allah adiyle

Ey inananlar, Allah’tan sakının ve artık almadığınız faizleri bırakın inancınız varsa (278)

Bunu yapmazsanız bilin ki Allah’la ve Peygamberiyle savaşa giriştiniz. Tövbe ederseniz anamalınız sizindir, ne zulmedersiniz, ne zulüm görürsünüz (279)

Borçlu dardaysa genişleyinceye dek mühlet verin ona. Borcunuzu sadaka olarak bağışlarsanız bu, bilseniz, sizin için daha hayırlıdır (280)

Sakının o günden ki dönüp Allah’a ulaşacaksınız, sonra da herkese kazancının karşılığı verilecek ve onlara zulmedilmeyecek (281)

ترجمه آذربایجانی :

Mərhəmətli, rəhmli Allahın adı ilə!

Ey mö’minlər! Əgər, doğrudan da, iman gətirmişsinizsə, Allahdan qorxub sələmdən qalan məbləğdən (faizdən) vaz keçin! (Onu borclulardan almayın!) (278)

Əgər belə etməsəniz, o zaman Allaha və Onun peyğəmbərinə qarşı müharibəyə girişdiyinizi bilin! Yox, əgər tövbə etsəniz, sərmayəniz (mayanız) sizindir. Beləliklə, nə siz zülm edərsiniz, nə də sizə zülm olunar! (279)

Əgər sizə borclu olan şəxs çətin vəziyyətdə olarsa, ona vəziyyəti yaxşılaşıncaya qədər möhlət verin! Əgər bilmək istəyirsinizsə, (borcu) ona sədəqə olaraq bağışlamağınız daha yaxşıdır! (280)

Allaha tərəf qaytarılacağınız gündən qorxun! (O gün) hər kəsə gördüyü əməlin əvəzi veriləcək və (haqsız yerə) zülm olunmayacaqdır! (281)

گزیده تفسیر :

رباخوارى گناهى عظیم است
در آیه نخست خداوند افراد با ایمان را مخاطب قرار داده و براى تاکید بیشتر در مساله تحریم ربا مى فرماید: اى کسانى که ایمان آورده اید! از خدا به پرهیزید و آنچه از ربا باقى مانده رها کنید اگر ایمان دارید (یا ایها الذین آمنوا اتقوا الله و ذروا ما بقى من الربوا ان کنتم مومنین ).
جالب اینکه : آیه فوق هم با ایمان به خدا شروع شده و هم با ایمان ختم شده است . و در واقع تاکیدى است بر این معنى که رباخوارى با روح ایمان سازگار نیست ، بنابراین هنگامى ایمان براى آنها حاصل مى شود که تقوا را پیشه کنند و باقى مانده ربا یعنى مطالباتى که در این زمینه دارند رها سازند.
منظور این نیست که رباخواران کافرند آن گونه که خوارج در مورد گناهان کبیره به طور کلى مى پندارند بلکه با ایمان راسخ و ثمر بخش سازگار نیست .
در آیه بعد لحن سخن را تغییر داده و پس از اندرزهایى که در آیات پیشین گذشت با شدت با رباخواران برخورد کرده ، هشدار مى دهد که اگر به کار خود همچنان ادامه دهند و در برابر حق و عدالت تسلیم نشوند و به مکیدن خون مردم محروم مشغول باشند، پیامبر اسلام (صلى الله علیه و آله و سلم ) ناچار است با توسل به جنگ جلو آنها را بگیرد، مى فرماید: اگر چنین نمى کنید بدانید با جنگ ، با خدا و رسول او روبرو خواهید بود (فان لم تفعلوا فاذنوا بحرب من الله و رسوله ).
این همان جنگى است که طبق قانون قاتلوا التى تبغى حتى تفى ء الى امر الله با گروهى که متجاوز است پیکار کنید تا به فرمان خدا گردن نهد انجام مى گیرد.
لذا در روایتى مى خوانیم هنگامى که امام صادق (علیه السلام ) شنید شخص رباخوارى با نهایت جرات ربا مى خورد و نام آن را لبا (شیر آغاز یا آغوز) مى نهد.
فرمود: اگر دست بر او یابم ، او را به قتل مى رسانم .
البته از این حدیث استفاده مى شود که حکم قتل در مورد کسانى است که منکر تحریم ربا هستند.
فاذنوا از ماده اذن هر گاه با لام متعدى شود به معنى اجازه دادن است و هر گاه با باء متعدى گردد به معنى علم و آگاهى است ، بنابراین فاذنوا بحرب من الله مفهومش این است آگاه باشید که خدا و رسولش با شما رباخواران ، پیکار خواهد کرد، و در واقع اعلان جنگ از سوى خدا و رسول به این گروه خیره سر است .
بنابراین آنچه در سخنان بعضى معروف است که در ترجمه آیه مى گویند: اعلان جنگ با خدا بدهید درست نیست .
در هر حال از آیه بالا بر مى آید که حکومت اسلامى مى تواند با توسل به زور جلو رباخوارى را بگیرد.
(ضمنا آمدن حرب به صورت نکره دلیل بر اهمیت جنگ است ).
سپس مى افزاید: و اگر توبه کنید سرمایه هاى شما از آن شما است نه ستم مى کنید، و نه ستم بر شما مى شود (و ان تبتم فلکم روس اموالکم لا تظلمون و لاتظلمون ).
یعنى اگر توبه کنید و دستگاه رباخوارى را بر چینید حق دارید سرمایه هاى اصلى خود را که در دست مردم دارید (به استثناى سود) از آنها جمع آورى کنید و این قانون کاملا عادلانه است زیرا که هم از ستم کردن شما بر دیگران جلوگیرى
مى کند و هم از ستم وارد شدن بر شما، و در این صورت نه ظالم خواهید بود و نه مظلوم .
جمله لا تظلمون و لا تظلمون گر چه در مورد رباخواران آمده ولى در حقیقت یک شعار وسیع پر مایه اسلامى است که مى گوید: به همان نسبت که مسلمانان باید از ستمگرى به پرهیزند از تن دادن به ظلم و ستم نیز باید اجتناب کنند، اصولا اگر ستمکش نباشد ستمگر کمتر پیدا مى شود و اگر مسلمانان آمادگى کافى براى دفاع از حقوق خود داشته باشند کسى نمى تواند به آنها ستم کند باید پیش از آنکه به ظالم بگوییم ستم مکن به مظلوم بگوییم تن به ستم مده .
در آیه بعد مى فرماید: اگر (بدهکار) داراى سختى و گرفتارى باشد او را تا هنگام توانایى مهلت دهید (و ان کان ذو عسره فنظره الى میسره ).
در اینجا یکى از حقوق بدهکاران را بیان مى فرماید که اگر آنها از پرداختن اصل بدهى خود (نه سود) نیز عاجز باشند، نه تنها نباید به رسم جاهلیت سود مضاعفى بر آنها بست و آنها را تحت فشار قرار داد، بلکه باید براى پرداختن اصل بدهى نیز به آنها مهلت داده شود، و این یک قانون کلى درباره تمام بدهکاران است .
حتى در قوانین اسلام که در واقع تفسیرى است براى آیه فوق ، تصریح شده که هیچگاه نمى توان خانه و وسائل زندگى ضرورى افراد را به خاطر بدهى آنها توقیف کرد یا از آنها گرفت ، بلکه طلبکاران تنها از مازاد آن مى توانند حق خود را بگیرند و این حمایت روشنى است از حقوق قشرهاى ضعیف جامعه .
و در پایان آیه مى فرماید: و (چنانچه قدرت پرداخت ندارند) ببخشید براى شما بهتر است اگر بدانید (وان تصدقوا خیر لکم ان کنتم تعلمون ).
این در واقع گامى فراتر از مسائل حقوقى است ، این یک مساله اخلاقى و انسانى است که بحث حقوقى سابق را تکمیل مى کند و به طلبکاران مى گوید: در این گونه موارد که بدهکاران سخت در مضیقه اند اگر بدهى آنان بخشوده شود، از هر نظر براى شما، بهتر است ، احساس کینه توزى و انتقام را به محبت و صمیمیت مبدل مى سازد و افراد ضعیف جامعه را به فعالیت مجددى که نتیجه اش عاید همگان مى شود، وا مى دارد و اضافه بر اینها صدقه و انفاقى در راه خدا محسوب مى شود که ذخیره روز بازپسین است .
و در آخرین آیه مورد بحث با یک هشدار شدید، مساله ربا را پایان مى دهد و مى فرماید: از روزى به پرهیزید که در آن به سوى خدا باز مى گردید (و اتقوا یوما ترجعون فیه الى الله ).
سپس به هر کس آنچه را انجام داده باز پس داده مى شود (ثم توفى کل نفس ما کسبت ).
و به آنها ستمى نخواهد شد بلکه هر چه مى بینند نتیجه اعمال خودشان است (و هم لا یظلمون ).
معمول قرآن مجید این است که پس از بیان ریزه کاریهاى احکام و برنامه هاى اسلامى در بسیارى از موارد، یک تذکر کلى و عمومى و جامع براى تاکید و تحکیم آنچه قبلا گفته شده است بیان مى دارد تا احکام و برنامه هاى پیشین کاملا در فکر و جان نفوذ کند. لذا در این آیه مردم را متوجه رستاخیز و کیفر اعمال بدکاران ساخته و به آنها هشدار مى دهد که توجه داشته باشند، روزى در پیش است که همه اعمال انسان بدون کم و کاست به او داده مى شود و تمام آنچه را که در بایگانى عالم هستى نگهدارى شده یک جا به دست وى مى سپارند آنگاه است که از نتائج شوم آنها وحشت مى کند اما این محصول چیزى است که خود او کشته است و کسى به او
ستم نکرده بلکه این خود او است که به خویش ستم روا داشته است و هم لا یظلمون .
ضمنا این آیه یکى دیگر از شواهد تجسم اعمال انسان در جهان دیگر مى باشد:
نکته ها
1 – جالب توجه اینکه در تفسیر الدر المنثور از چندین طریق نقل شده که این آیه آخرین آیهاى است که بر پیامبر اسلام (صلى الله علیه و آله و سلم ) نازل شده است و با توجه به مضمون آن هیچ بعید به نظر نمى رسد و اگر سوره بقره آخرین سوره اى که بر پیامبر (صلى الله علیه و آله و سلم ) نازل گردیده نیست منافاتى با این موضوع ندارد، زیرا مى دانیم گاهى آیاتى که بعدا نازل شده به فرمان پیامبر (صلى الله علیه و آله و سلم ) در سورههاى قبل قرار گرفته است .
2 – زیانهاى رباخوارى الف – رباخوارى تعادل اقتصادى را در جامعه ها به هم مى زند و ثروتها را در یک قطب اجتماع جمع مى کند زیرا جمعى بر اثر آن فقط سود مى برند و زیانهاى اقتصادى همه متوجه جمعى دیگر مى گردد و اگر مى شنویم فاصله میان کشورهاى ثروتمند و فقیر جهان روز به روز بیشتر مى گردد یک عامل آن همین است و به دنبال آن بروز جنگهاى خونین است .
ب – رباخوارى یک نوع تبادل اقتصادى ناسالم است که عواطف و پیوندها را سست مى کند و بذر کینه و دشمنى را در دلها مى پاشد و در واقع رباخوارى بر این اصل استوار است که رباخوار فقط سود پول خود را مى بیند و هیچ توجهى به ضرر و زیان بدهکار ندارد.
اینجا است که بدهکار چنین مى فهمد که ربا خوار پول را وسیله بیچاره ساختن او و دیگران قرار داده است .
ج – درست است که ربا دهنده در اثر احتیاج تن به ربا مى دهد اما هرگز این بى عدالتى را فراموش نخواهد کرد و حتى کار به جائى مى رسد که
فشار پنجه
ربا خوار را هر چه تمامتر بر گلوى خود احساس مى کند این موقع است که سراسر وجود بدهکار بیچاره به رباخوار لعن و نفرین مى فرستد، تشنه خون او مى شود و با چشم خود مى بیند که هستى و درآمدى که به قیمت جانش تمام شده به جیب رباخوار ریخته مى شود، در این شرائط بحرانى است که دهها جنایت وحشتناک رخ مى دهد، بدهکار گاهى دست به انتحار و خودکشى مى زند و گاهى در اثر شدت ناراحتى طلبکار را با وضع فجیعى مى کشد و گاه به صورت یک بحران اجتماعى و انفجار عمومى و انقلاب همگانى در مى آید.
این گسستگى پیوند تعاون و همکارى در میان ملتها و کشورهاى ربا دهنده و ربا گیرنده نیز آشکارا به چشم مى خورد ملتهائى که مى بینند ثروتشان به عنوان ربا به جیب ملت دیگرى ریخته مى شود با بغض و کینه و نفرتى خاص به آن ملت مى نگرند و در عین اینکه نیاز به قرض داشته اند منتظرند روزى عکس العمل مناسبى از خود نشان دهند.
این است که مى گوییم رباخوارى از نظر اخلاقى اثر فوق العاده بدى در روحیه وام گیرنده به جا مى گذارد و کینه او را در دل خودش مى یابد و پیوند تعاون و همکارى اجتماعى را بین افراد و ملتها سست مى کند.
د – در روایات اسلامى در ضمن جمله کوتاه و پر معنائى به اثر سوء اخلاقى ربا اشاره شده است در کتاب وسائل الشیعه در مورد علت تحریم ربا مى خوانیم ، هشام بن سالم مى گوید: امام صادق (علیه السلام ) فرمودند:
انما حرم الله عز و جل الربا لکیلا یمتنع الناس من اصطناع المعروف : خداوند ربا را حرام کرده تا مردم از کار نیک امتناع نورزند.

سجاد نبی زاده

سجاد نبی زاده

سجاد نبی زاده مدیر سایت فروشگاه عتیقه است. سابقه 15 سال فعالیت نرم افزاری دارد. در زمینه آموزش نرم افزارهای گرافیکی و طراحی وب فعال است. روزها می نویسد و شب ها می خواند. آرشیو جامع نرم افزار و آموزش و بازی های کامپیوتری دارد. آماده همکاری با همه دوستان خوب است. با او در ارتباط باشید تماس با من -- کانال تلگرام من

More Posts

Follow Me:
TwitterFacebookLinkedInPinterestGoogle PlusDiggYouTube

با دوستان به اشتراک بگذارید ...Share on LinkedIn
Linkedin
Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter
Digg this
Digg
Pin on Pinterest
Pinterest
Share on Google+
Google+
Email this to someone
email
Print this page
Print

دیدگاهی بنویسید

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

مطالب مشابه